Rễ cây mú từn có công dụng gì? Một số điểm cần lưu ý khi sử dụng

Cây mú từn, còn có tên gọi khác là cù boong nậu, là một loài thực vật có hoa trong chi Rourea của họ Connaraceae. Loài này được Elmer Drew Merrill miêu tả khoa học đầu tiên năm 1938.

1. Cây mú từn là gì?

Cây mú từn (tên khoa học: Morus alba) là một loại cây thuộc họ Dâu (Moraceae). Cây này nổi tiếng chủ yếu vì lá của nó là thức ăn chính cho ấu trùng của con bướm tơ, mà sau đó sẽ tạo ra tơ tằm.

Cây mú từn thường được trồng cho lá của nó, có thể được sử dụng để nuôi ấu trùng tạo tơ tằm hoặc làm thực phẩm cho gia súc. Ngoài ra, cây mú từn cũng được ưa chuộng trong nhiều hệ thống trồng cây và vườn cây, và nó có thể được sử dụng vì các ưu điểm như tạo bóng mát, làm đẹp và làm giàu đất.

Lá của cây mú từn cũng có thể được sử dụng trong y học dân dụ để chế biến thành trà mú từn, được cho là có một số lợi ích sức khỏe.

Cây mú từn, còn có tên gọi khác là cù boong nậu, là một loài thực vật có hoa trong chi Rourea của họ Connaraceae.

Cây mú từn, còn có tên gọi khác là cù boong nậu, là một loài thực vật có hoa trong chi Rourea của họ Connaraceae.

2. Đặc điểm của rễ cây mú từn

Rễ của cây mú từn (Morus alba) có những đặc điểm phản ánh sự đa dạng và tính linh hoạt trong việc thích ứng với môi trường sống. Hình dạng của rễ thường phức tạp, với sự phân nhánh và mở rộng ra nhiều hướng, tạo ra một mạng lưới rễ dày đặc dưới đất. Màu sắc của rễ có thể thay đổi tùy thuộc vào loại đất và điều kiện môi trường, thường là màu nâu hoặc nâu đỏ.

Kích thước của rễ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm độ tuổi của cây và điều kiện môi trường. Rễ thường phát triển mạnh mẽ để có thể hấp thụ nước và chất dinh dưỡng từ đất. Chức năng chính của rễ là làm nền tảng cho sự ổn định của cây trong đất và đảm bảo rằng cây có đủ nguồn nước và khoáng chất để phát triển.

Rễ cây mú từn không chỉ đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự sống của cây mà còn có thể chứa các hợp chất hóa học và dược phẩm có tiềm năng mang lại lợi ích cho sức khỏe. Cấu trúc và chức năng của rễ đều đóng góp vào sự thịnh vượng và sức khỏe của cây mú từn trong môi trường sống tự nhiên.

>>> Xem thêm: Mua sâm rừng ở đâu?

3. Thành phần hóa học có trong cây mú từn

Cây mú từn (Morus alba) chứa nhiều thành phần hóa học đa dạng, bao gồm các hợp chất hữu cơ và vô cơ. Dưới đây là một số thành phần hóa học phổ biến được tìm thấy trong cây mú từn:

  • Flavonoid: Là một nhóm hợp chất chống ô nhiễm và chống oxy hóa, flavonoid có thể giúp bảo vệ cây khỏi tác động của môi trường.
  • Alkaloid: Một nhóm hợp chất hữu ích trong y học, alkaloid có thể có tác dụng dưới dạng chất chống vi khuẩn và chống nấm.
  • Tanin: Có tính chất chống ô nhiễm và chống nấm, tanin có thể giúp cây chống lại sự tấn công của vi khuẩn và nấm.
  • Đường: Là nguồn năng lượng chính cho cây, đường còn có thể được sử dụng để sản xuất các hợp chất hữu ích khác.
  • Vitamin và Khoáng chất: Cây mú từn cũng chứa nhiều vitamin và khoáng chất quan trọng như vitamin C, vitamin K, canxi và sắt.
  • Protein: Là một thành phần cơ bản của cây, protein có vai trò quan trọng trong quá trình phát triển và duy trì sự sống của cây.
  • Các hợp chất hữu cơ khác: Các hợp chất như lignin, cellulose, và chất nhầy có thể được tìm thấy trong cây, đóng vai trò trong cấu trúc và chức năng của cả cây.

cây mú tën 2

4. Công dụng của rễ cây mú từn đối với sức khỏe

Tác dụng đông cầm máu

Rễ cây mú từn (Morus alba) đã được truyền thống sử dụng trong y học dân dụ với một số ứng dụng, trong đó có một số tác dụng liên quan đến việc kiểm soát và đông cầm máu. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng thông tin này chủ yếu dựa trên kiến thức dân gian và nghiên cứu khoa học về các tác dụng y tế của cây này vẫn còn hạn chế.

Rễ cây mú từn được cho là có chứa các hợp chất có thể ảnh hưởng đến hệ thống máu, bao gồm flavonoid và các chất chống ô nhiễm khác. Một số người tin rằng các thành phần này có tác dụng làm giảm áp lực máu và đồng thời có thể giúp kiểm soát đông máu.

Chống bệnh sốt rét

Rễ cây mú từn chứa hai hợp chất quan trọng là Rourinoside và Rouremin, đã được nghiên cứu với kết quả làm giảm khả năng hoạt động của loại ký sinh trùng Plasmodium falciparum trong điều kiện thử nghiệm. Điều này gợi ý rằng rễ cây mú từn có thể có tác dụng chống lại bệnh sốt rét ở người. 

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng thông tin này chủ yếu dựa trên nghiên cứu trong phòng thí nghiệm và cần thêm nhiều nghiên cứu và chứng minh thêm để xác nhận tác dụng chống sốt rét của cây mú từn trên con người..

Kháng khuẩn

Nhiều nghiên cứu về dịch chiết cồn của Rourea, một họ cây gần với cây mú từn, đã chỉ ra khả năng ức chế vi khuẩn Staphylococcus epidermidis và Staphylococcus aureas. Điều này gợi ý rằng cây mú từn có khả năng kháng khuẩn tốt, có thể được xem xét trong một số trường hợp cần thiết.

Bảo vệ chức năng gan

Trong một số trường hợp nâng cao men gan, việc sử dụng liều lượng chứa 500 mg/kg chiết xuất cồn từ lá của cây Rourea induta (họ cây mú từn) đã cho thấy mức độ giảm đáng kể của các men gan AST và ALT. Ngoài ra, trọng lượng của gan trong nhóm được điều trị cũng nhỏ hơn đáng kể so với nhóm đối chứng không được điều trị.

Giúp giảm đường huyết

Chiết xuất từ cây Rourea minor (họ cây mú từn) thực sự có hiệu quả trong việc giảm mức đường huyết sau khoảng 60 phút từ khi thực hiện biện pháp dung nạp glucose (đường uống).

Tác động giảm đường huyết của chiết xuất có thể được giải thích bằng khả năng kích thích cơ thể sản xuất insulin – một hormone được tạo ra bởi tế bào beta của tụy, chức năng của nó là thúc đẩy giải phóng carbohydrate, giảm lượng đường máu.

Giảm cơn đau nhức xương khớp

Trong y học cổ truyền, rễ cây mú từn được sử dụng như một phương pháp truyền thống để điều trị nhiều loại bệnh liên quan đến xương khớp và hệ thần kinh. Các tác dụng của rễ cây mú từn bao gồm giảm tê bì ở chân tay, giảm đau và mỏi mệt ở vai gáy, giảm triệu chứng gai cột sống, hỗ trợ trong việc điều trị thoái hóa cột sống và thậm chí cả bệnh gout.

Rễ cây mú từn chứa các chất có tính chất kháng viêm và giảm đau tự nhiên, như flavonoid và polyphenol. Nhờ vào các thành phần này, rễ cây mú từn có khả năng giảm viêm, làm giảm sưng tấy và đau do viêm nhiễm. Ngoài ra, nó cũng có khả năng kích thích lưu thông máu và cung cấp dưỡng chất cho các mô xương khớp và thần kinh, giúp giảm triệu chứng tê bì và cải thiện sự linh hoạt của cơ thể.

Rễ cây mú từn thường được chế biến thành các loại thuốc hoặc bôi ngoài da để sử dụng. Nó có thể được nấu thành nước dùng, hoặc đôi khi được sấy khô và xay thành bột để sử dụng trong các công thức thuốc truyền thống. Việc sử dụng rễ cây mú từn thường được thực hiện theo các phương pháp truyền thống của y học cổ truyền và thường phải được thực hiện dưới sự hướng dẫn của những người có kinh nghiệm.

Giảm cơn đau nhức xương khớp

Giảm cơn đau nhức xương khớp

Tăng cường sinh lý phái mạnh

Ngoài tác dụng giảm đau nhức xương khớp, rễ cây mú từn đã được coi là một dược liệu quý trong y học cổ truyền Đông y với khả năng tăng cường sinh lý nam và kích thích sản xuất hormone nam giới. Công dụng này có nguồn gốc từ những quan sát từ xa xưa, khi người dân tộc miền núi phía Bắc thấy rằng khi loài lợn ăn rễ cây mú từn, chúng có nhu cầu giao phối tăng lên đáng kể. Hiện tượng này đã được ghi nhận và truyền lại qua thời gian, dẫn đến tên gọi “mú từn” (lợn điên) mà chúng ta vẫn sử dụng cho cây này cho đến ngày nay.

Theo quan niệm trong y học cổ truyền, rễ cây mú từn được cho là có tác dụng tăng cường sinh lực và hỗ trợ chức năng sinh lý phái mạnh. Nó được cho là có khả năng kích thích sự sản xuất hormone nam giới và cải thiện khả năng cương cứng của nam giới. Tuy nhiên, các tài liệu và nghiên cứu y khoa hiện đại vẫn chưa đủ để xác nhận chính xác tác dụng này và cần thêm nhiều nghiên cứu để đưa ra kết luận chính xác về hiệu quả và an toàn của rễ cây mú từn trong việc tăng cường sinh lực nam giới.

5. Tác dụng phụ của cây mú từn

Cây mú từn có thể mang lại nhiều tác dụng lợi ích cho sức khỏe, nhưng cũng có thể gây ra một số tác dụng phụ nếu sử dụng một cách quá mức hoặc nếu người dùng có một số vấn đề sức khỏe cụ thể. Dưới đây là một số tác dụng phụ có thể xuất hiện:

  • Dạy hôi nước tiểu: Một số người có thể phản ứng với mú từn bằng cách làm cho nước tiểu có mùi khá mạnh.
  • Dấu hiệu tiêu chảy: Một số người dùng mú từn có thể trải qua tiêu chảy hoặc vấn đề tiêu hóa khi sử dụng quá mức.
  • Dư lượng chất độc hại: Nếu lượng mú từn sử dụng quá mức hoặc nếu nó không được chế biến đúng cách, có thể gây ra dư lượng chất độc hại, như kiềm hoặc oxalate.
  • Ảnh hưởng đến gan và thận: Mặc dù có nhiều nghiên cứu về tác dụng bảo vệ gan và thận của mú từn, nhưng sử dụng quá mức cũng có thể tạo áp lực cho hệ thống này.
  • Gây kích ứng da: Một số người có thể phản ứng với mú từn bằng cách có các vấn đề về da như kích ứng, đỏ, hoặc ngứa.
  • Tương tác với thuốc: Mú từn có thể tương tác với một số loại thuốc, gây ảnh hưởng đến hiệu quả của chúng.

6. Hướng dẫn cách chế biến rễ mú từn tốt cho sức khỏe

Chế biến rễ mú từn đúng cách là quan trọng để đảm bảo an toàn và tận dụng tối đa các dưỡng chất có trong cây. Dưới đây là một hướng dẫn cách chế biến rễ mú từn tốt cho sức khỏe:

  • Lựa chọn rễ mú từn tươi: Chọn rễ mú từn chất lượng tốt và đảm bảo rằng chúng không bị hư hại hoặc nhiễm bẩn. Rửa sạch rễ dưới nước để loại bỏ bụi bẩn và tạp chất.
  • Thái và sấy: Cắt rễ thành những miếng nhỏ và đều. Có thể sử dụng dao sắc hoặc máy cắt để giữ được sự đồng đều. Sau đó, sắp xếp các miếng rễ lên khay và để chúng tự nhiên khô hoặc sử dụng máy sấy ở nhiệt độ thấp.
  • Nấu sôi: Một cách khác để chế biến rễ mú từn là đun sôi chúng. Đặt rễ mú từn đã sấy vào nước sôi và nấu cho đến khi chúng mềm. Nước nấu có thể được uống hoặc sử dụng để tráng miệng.
  • Làm trà mú từn: Để làm trà mú từn, đun sôi nước và thêm rễ mú từn đã sấy vào đó. Hãy để rễ nấu trong khoảng 10-15 phút trước khi lọc bỏ rễ và thưởng thức trà.
  • Chế biến thành bột: Nếu bạn muốn sử dụng rễ mú từn dưới dạng bột, bạn có thể sử dụng máy xay thực phẩm hoặc máy xay cà phê để nghiền nhuyễn rễ khô.
  • Chế biến thành tincture: Tincture là một cách chế biến sử dụng cồn để chiết xuất chất hoạt động từ rễ mú từn. Đặt rễ mú từn vào lọ và đổ cồn (vodka hoặc rượu y tế) vào đó. Đậy kín và để lọ nơi tối mát trong khoảng 6-8 tuần, lắc đều mỗi ngày. Sau khi tincture chín, bạn có thể lọc bỏ rễ và lưu trữ nó trong chai sạch.

Cây mú từn

7. Hướng dẫn cách tự ngâm rượu mú từn đạt chuẩn

1. Ngâm cây mú từn tươi

Nguyên liệu:

  • Mú từn tươi (rễ và lá) – khoảng 200-300g.
  • Rượu trắng ngon – khoảng 500ml.
  • Đường trắng – khoảng 100-150g (tùy theo khẩu vị cá nhân).

Cách làm:

  • Chuẩn bị mú từn: Rửa sạch mú từn tươi, để ráo nước. Cắt rễ và lá thành các đoạn nhỏ để dễ thấm hương và chất dinh dưỡng vào rượu.
  • Chuẩn bị lọ đựng: Chọn lọ đựng rượu sạch sẽ và khô ráo. Lọ nên có nắp kín để giữ hương thơm và chất dinh dưỡng.
  • Trộn rượu: Đặt mú từn vào lọ, sau đó đổ rượu trắng vào lọ đến khi mú từn được ngập đều trong rượu.
  • Thêm đường: Nếu bạn muốn rượu có độ ngọt, hãy thêm đường vào lọ. Đậy nắp lọ và lắc nhẹ để đường tan hết trong rượu.
  • Ủ rượu: Đặt lọ rượu mú từn vào nơi thoáng mát, tối, để rượu ủ trong khoảng 2-3 tháng. Trong thời gian này, hương thơm và chất dinh dưỡng từ mú từn sẽ thấm vào rượu.
  • Lọc rượu: Sau khi ủ đủ thời gian, hãy lọc rượu để loại bỏ các phần còn lại của mú từn và bảo đảm rượu sạch sẽ.
  • Đóng chai: Rót rượu đã lọc vào chai sạch, đậy kín nắp và để rượu nghỉ thêm khoảng 1-2 tuần để hương thơm và vị ngon hòa quyện.
  • Thưởng thức: Rượu mú từn tươi sẽ sẵn sàng để thưởng thức. Bạn có thể uống nó trực tiếp hoặc sử dụng trong các món cocktail tùy ý.

2. Ngâm cây mú từn khô

Nguyên liệu:

  • 50g rễ mú từn khô
  • 500ml rượu trắng, chẳng hạn như rượu gạo, rượu lúa mạch, hoặc vodka

Cách thực hiện:

  • Chuẩn bị rễ mú từn khô: Đầu tiên, đảm bảo rễ mú từn đã được làm sạch và không có bụi bẩn. Nếu bạn tự thu hái rễ, hãy đảm bảo chúng đã được sấy khô hoàn toàn.
  • Chuẩn bị lọ đựng rượu: Chọn một lọ hoặc bình đựng rượu có nắp kín đáo và vệ sinh. Lọ nên làm từ thủy tinh hoặc gốm để tránh tác động của kim loại lên rượu.
  • Đặt rễ mú từn vào lọ: Đặt rễ mú từn khô vào lọ, đảm bảo chúng không bị chật quá để rượu có thể chảy qua và chiết xuất dưỡng chất.
  • Đổ rượu vào lọ: Đổ rượu trắng (vodka hoặc loại rượu bạn chọn) vào lọ sao cho rượu đủ che phủ hoàn toàn rễ mú từn.
  • Đậy kín và để ngâm: Đậy nắp lọ kín đáo và đặt lọ ở nơi khô ráo, tối và mát mẻ. Để rượu ngâm từ 2 đến 4 tuần để chất dinh dưỡng có thể hòa tan vào rượu.
  • Lọc bỏ cặn: Sau khi rượu đã ngâm đủ thời gian, sử dụng một bộ lọc hoặc tấm lọc để lọc bỏ cặn và rễ mú từn. Lưu ý rằng bạn có thể muốn lọc nhiều lần để đảm bảo rượu sạch và trong suốt.
  • Chất lượng và sử dụng: Kiểm tra hương vị của rượu, và nếu cần, thêm đường hoặc mật ong để điều chỉnh độ ngọt. Sau đó, đổ rượu vào chai hoặc lọ có nắp kín và bảo quản ở nơi mát mẻ. Rượu mú từn ngâm có thể uống một hoặc hai thìa trước bữa ăn để hỗ trợ quá trình tiêu hóa hoặc như một loại thảo dược chăm sóc sức khỏe.

8. Một số lưu ý khi sử dụng rễ mú từn

1. Cách chế biến và liều lượng

Sau khi thu hoạch, rễ cây mú từn thường được rửa sạch bằng nước. Thông thường, người ta chia rễ thành từng đoạn ngắn hoặc sử dụng dao để tách thành các đoạn nhỏ có kích thước đồng đều. Phương pháp này giúp hạn chế việc làm nát vỏ rễ cây, nơi chứa nhiều chất dược liệu, từ đó đảm bảo tối đa công dụng của rễ.

Một cách làm khác là ngâm đoạn rễ cây trực tiếp mà không cần sơ chế qua nhiều công đoạn. Điều này giúp giữ nguyên các chất dược liệu trong vỏ rễ và tận dụng tối đa các thành phần quý giá có trong cây mú từn.

Quá trình sơ chế rễ cây mú từn sau thu hoạch thường được thực hiện theo các phương pháp truyền thống trong y học cổ truyền.

Ngâm rượu: Phương pháp sử dụng rễ cây mú từn mà bạn đề cập khá phổ biến và đơn giản. Trước khi ngâm rượu, cần lưu ý ngâm rễ cây trong nước muối trong khoảng 15-20 phút để loại bỏ các hợp chất không có lợi trong rễ.

Ngoài việc ngâm trực tiếp rễ tươi, chưa qua sơ chế như đã đề cập, một cách khác là rang rễ để tăng thêm mùi vị cho rượu. Sau khoảng 3 tháng ngâm, rượu có thể sử dụng, và mỗi lần dùng không nên vượt quá 30ml. Để bảo quản rượu, cần đặt nó trong một nơi khô ráo, thoáng mát và tránh ánh sáng trực tiếp.

Sắc nước uống: Rễ cây mú từn cũng có thể được sử dụng để làm nước uống thay thế cho trà. Để làm nước mú từn, bạn cần khoảng 30g-40g rễ cây đã phơi khô, đun sôi trong 2 lít nước. Tiếp đó, hãy đun lửa nhỏ cho đến khi nước trong nồi cạn đi một nửa, sau đó nước đã sẵn sàng để sử dụng.

Tuy nhiên, cần lưu ý về liều lượng và sử dụng hợp lý. Không nên sử dụng quá 50g rễ cây mú từn trong một ngày. Nếu sử dụng nước mú từn, nên uống trong hai tuần rồi nghỉ khoảng một tuần để đảm bảo công dụng đạt được như mong muốn.

Một số lưu ý khi sử dụng rễ mú từn

2. Đối tượng sử dụng

Rễ cây mú từn có nhiều công dụng khác nhau, tuy nhiên, không phải ai cũng phù hợp và có thể sử dụng loại dược liệu này. Trước khi sử dụng, nên tham khảo ý kiến của nhà sản xuất hoặc tìm đến các bác sĩ để được tư vấn và hỗ trợ.

Các nhóm đối tượng mà các chuyên gia khuyến cáo nên sử dụng rễ cây mú từn bao gồm:

  • Nam giới mắc các triệu chứng như xuất tinh sớm, yếu sinh lý, liệt dương, di tinh…
  • Đối tượng bị giảm năng lực tình dục hoặc muốn gia tăng nhu cầu sinh lý.
  • Đối tượng mắc các bệnh về xương, thường xuyên đau mỏi gối, đau vai gáy, đau nhức xương khớp, người mắc bệnh gout…
  • Đối tượng thường xuyên mệt mỏi, căng thẳng, có vấn đề về chất lượng giấc ngủ, ăn uống không ngon…
  • Người có mong muốn tăng cường sức khỏe và nâng cao thể lực.

3. Cẩn thận trong quá trình sử dụng

Rễ cây mú từn là một loại dược liệu tự nhiên, và công dụng của nó phụ thuộc vào từng cơ địa của mỗi người. Tuy nhiên, để đưa ra quyết định sử dụng, nên tìm hiểu ý kiến của bác sĩ để có được sự tư vấn thích hợp.

Hiện nay, rễ cây mú từn được người ta quan tâm và sử dụng ngày càng nhiều vì các công dụng hữu ích mà nó mang lại. Tuy nhiên, điều này cũng dẫn đến tình trạng khan hiếm nguồn hàng và xuất hiện hàng giả, hàng nhái, và hàng kém chất lượng trên thị trường. Vì vậy, trước khi mua và sử dụng, hãy nghiên cứu kỹ và tham khảo ý kiến của những người có kinh nghiệm.

Hãy tuân thủ tuyệt đối liều lượng được khuyến cáo khi sử dụng sản phẩm từ rễ cây mú từn: không uống quá 30ml rượu mú từn mỗi ngày, uống trong khoảng 10 ngày rồi ngưng 1 tuần… Lạm dụng quá mức có thể gây tác dụng phụ không mong muốn.

Cần lưu ý rằng việc sử dụng rễ cây mú từn có những trường hợp chống chỉ định, bao gồm trẻ em dưới 16 tuổi, phụ nữ mang thai và đang cho con bú.

Đánh giá của bạn

Xem thêm bài viết khác

ĐĂNG KÝ TƯ VẤN SẢN PHẨM

Bạn vui lòng điền đầy đủ thông tin bên dưới, chúng tôi sẽ gọi lại tư vấn miễn phí 100%.

    Tư vấn MIỄN PHÍ